9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Meb Yayınları Sayfa 31 Cevapları
1. TEMA: SÖZÜN İNCELİĞİ – EDEBÎ SANATLAR VE SÖZ VARLIĞI
1. Mehmet Akif Ersoy “İstiklâl Marşı” (Mecazımürsel):
“Dalgalan sen de şafaklar gibi ey şanlı hilâl!”
Edebî Sanatın Kattığı Anlam Zenginliği: Şair “hilâl” kelimesini parça-bütün ilişkisiyle doğrudan Türk bayrağı yerine kullanmıştır. Benzetme amacı gütmeden yapılan bu ad aktarması (mecazımürsel), bayrağımızın kutsallığını ve bağımsızlık coşkusunu tek bir kelimeyle çok güçlü bir şekilde sembolize etmiştir.
2. Fuzûlî “Su Kasidesi” (Tenasüp):
“Suya virsün bâğ-bân gül-zârı zahmet çekmesün”
Edebî Sanatın Kattığı Anlam Zenginliği: Beyitte “su”, “bâğ-bân” (bahçıvan), “gül-zâr” (gül bahçesi) ve “gül” kelimeleri bir arada kullanılarak tenasüp (uygunluk) sanatı yapılmıştır. Birbiriyle ilişkili bu kelimelerin harmonisi, bahar ve doğa üzerinden sevgiliye (Hz. Muhammed’e) duyulan aşkı estetik bir düzene sokmuştur.
3. Cahit Sıtkı Tarancı “Otuz Beş Yaş” (Tecahülüarif):
“Gökyüzünün başka rengi de varmış! / Geç fark ettim taşın sert olduğunu”
Edebî Sanatın Kattığı Anlam Zenginliği: Şair, taşın sertliğini ve suyun boğduğunu bildiği halde ilk kez fark ediyormuş gibi yaparak tecahülüarif (bilmezlikten gelme) sanatı yapmıştır. Bu sanat, yaşlanmanın ve ölüm gerçeğinin insan ruhunda yarattığı şoku ve kabullenişi sarsıcı bir dille aktarır.
4. Cahit Sıtkı Tarancı “Hüsnütalil” Şiiri Analizi:
“Gök masmavi bu sabah / Güzel şeyler düşünelim diye / Yemyeşil oluvermiş ağaçlar”
Edebî Sanatın Kattığı Anlam Zenginliği: Gökyüzünün mavi olmasını ve ağaçların yeşermesini, mevsimsel gerçekler yerine “insanların güzel şeyler düşünmesi” gibi hayali ve güzel bir amaca bağlayarak hüsnütalil (güzel nedene bağlama) sanatı yapılmıştır. Bu durum şiire müthiş bir yaşama sevinci katmıştır.
5. Âşık Ali İzzet “Telmih” Şiiri Analizi:
“Mecnûn’um Leyla’mı gördüm”
Edebî Sanatın Kattığı Anlam Zenginliği: Şair, tarihteki ünlü Leyla ile Mecnun aşk hikayesine atıfta bulunarak telmih (hatırlatma) sanatı yapmıştır. Kendi aşkının büyüklüğünü ve derinliğini bu kadim hikaye üzerinden somutlaştırarak anlatımı zenginleştirmiştir.
Tüm sayfaların detaylı çözümleri ve cevap anahtarı için 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları ana sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.